Türkiye - Amerika Birleşik Devletleri Siyasi ve Ekonomik İlişkileri

Türk-Amerikan ilişkileri, 18. yüzyılın sonlarından itibaren, Akdeniz’deki Türk limanlarında sürdürülen deniz ticareti yolu ile gelişmiş ve Osmanlı Devleti ile ABD arasındaki ilk temaslar bu dönemde başlamıştır. ABD ile Cumhuriyet Türkiye’si arasındaki diplomatik ilişki tesisi 17 Şubat 1927 tarihinde Nota teatisi yoluyla yapılmıştır. İlişkiler, özellikle II. Dünya Savaşı’ndan sonra hızla genişleyip derinleşmiştir.

ABD ile ikili, bölgesel ve küresel pek çok konuda her düzeyde yoğun bir ilişki ve ziyaret trafiği bulunmaktadır. Temaslarda, ikili ilişkilerimizin yanısıra, terörizmle mücadele, Suriye, Libya ve Irak’ta yaşanan gelişmeler, PYD/YPG/PKK ve DEAŞ tehdidi ön plana çıkmış olmakla beraber, Kıbrıs sorunu ve Doğu Akdeniz, İran, Kafkaslar, Venezuela ile NATO konuları, enerji güvenliği, kitle imha silahların yayılması gibi hususlar ele alınmaktadır.

15 Temmuz darbe girişimi sonrasında ABD ile ilişkilerimizde hassas bir döneme girilmiştir. Bu bağlamda, FETÖ’nün faaliyetleriyle mücadele ve örgüt liderinin iadesi konuları ikili gündemde en üst sıralarda bulunmaktadır.

Karşılaşılan zorluk ve sınamaların aşılması, ikili ilişkilerimizin gündeminde öne çıkan konuların ele alınması ve işbirliğimizin daha da ileri götürülmesi amacıyla ABD ile temaslarımız her düzeyde yoğun bir şekilde sürdürülmektedir. Son dönemde ABD Başkan Yardımcısı Mike Pence’in 17 Ekim 2019 tarihinde ülkemize gerçekleştirdiği ziyaret bulunmaktadır. Sayın Cumhurbaşkanımız, 13 Kasım 2019 tarihinde Vaşington’a bir çalışma ziyareti gerçekleştirmiştir.

ABD ile ekonomik ve ticari ilişkilerimizin hukuki çerçevesini 1990 yılında yürürlüğe giren Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması; 1997’de yürürlüğe giren Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması ve 2000 yılında yürürlüğe giren Ticaret ve Yatırım Çerçeve Anlaşması (TIFA) teşkil etmektedir.

ABD ile ticaret hacmimiz 2020 yılı sonu itibariyle 18.26 milyar ABD Doları’na ulaşmıştır. Ülkemizde hâlihazırda 1.874 adet ABD sermayesine sahip şirket faaliyet göstermektedir.

Türk Hava Yolları’nın ABD’de New York, Vaşington, Boston, Şikago, Los Angeles, Houston, San Fransisko, Miami ve Atlanta’ya doğrudan seferleri bulunmaktadır ( Sözkonusu uçuşlar Kovid-19 salgını sebebiyle değişiklik gösterebilmektedir ). Ülkemizi 2019 yılında 585.303, 2020 yılında ise 139.566 ABD’li turist ziyaret etmiştir.