Sayın Bakanımızın Romanya Dışişleri Bakanı Cristian Diaconescu ile Ortak Basın Toplantısı, 27 Ağustos 2009, Ankara


SAYIN BAKANIMIZ:
Değerli basın mensupları, bugün değerli dostum Romanya Dışişleri Bakanı Cristian Diaconescu’yu Bakanlığımızda ağırlamaktan, Türkiye’de ağırlamaktan büyük bir mutluluk duyuyorum. Değerli dostum, meslektaşımla aslında görüşmelerimiz sistematik bir seyir takip ediyor. Hepinizin takip ettiği gibi, Temmuz ayında, 2-3 Temmuz’da ben Romanya’daydım. O zaman yaptığımız ziyarette, ikili ilişkilerimizin gidişatından duyduğumuz memnuniyeti ifade etmek yanında, ikili ilişkilerimizin yeni ve daha kapsamlı bir çerçeveye oturtulması ve bölgesel alanda çok daha stratejik bir zeminde işbirliği yapmamız konusunda bir fikir birliğine varmıştık. Bunun için de daha sık görüşelim demiştik. Sağ olsunlar kendileri çok gecikmeden, iki ay bile olmadan Türkiye’yi teşrif ettiler. Çok kapsamlı görüşmelerde bulunduk. En önemli husus, belki hemen vurgulamamız gereken, Sayın Meslektaşımın teklifiyle ve üzerinde uzun süre istişare ettikten sonra, Türkiye ile Romanya arasında bahsettiğimiz çapta kapsamlı bir stratejik işbirliğinin gelişmesi için bir mekanizma oluşturmaya karar verdik. Bakanlıklarımız arasında bunun çerçevesi en kısa zamanda geliştirilecek. Zaten çok iyi olan ilişkilerimiz, bundan sonra tamamıyla sistematik işleyen bir stratejik işbirliği mekanizmasıyla desteklenecek. Bunun çerçevesi, zamanla bütün unsurlarıyla oluşacak.

 

İkili ilişkilerimize bakıldığında, Romanya’yla hiçbir siyasi sorunumuz olmadığı gibi, birçok alanda siyasi işbirliğimiz güçlü. İki ülke tarafında da siyasi iradeler mevcut. Ekonomik alanda Türkiye ve Romanya karşılıklı olarak Balkanlarda birbirlerinin en büyük ticari ortağı. 2008 yılında yedi buçuk milyar dolara varan bir ticaret hacmimiz oldu. Romanya ayrıca Türkiye’nin Balkanlar ve Ortadoğu’da en büyük ticari ortağı.  Maalesef 2009 yılının ilk ayında küresel ekonomik krizin etkisiyle bir düşme trendine girdiyse de, biz bugün bu trendin tekrar doğru eksenine oturtulması için neler yapılması gerektiği konusunu ele aldık.

 

Ayrıca, bu çerçevede enerji işbirliği alanlarını gözden geçirdik. Bildiğiniz gibi Romanya Başbakanı Sayın Boc Türkiye’ye gelerek Nabucco imza törenine katılmışlardı. Türkiye ile Romanya arasında enerji alanında güçlü bir işbirliği mevcut. Bu daha da gelişecek. Nabucco bu konuda her iki ülkenin de enerji güvenliği açısından en çok önem verdiği stratejik projedir. Bu konuyu detaylı olarak ele aldık. Bu enerji ve ekonomi alanındaki işbirliğimizi daha da geliştirmek üzere ve kapsamlı bir şekilde istişarelerde bulunmak üzere Enerji Bakanımız Sayın Taner Yıldız ve Dış Ticaretten Sorumlu Devlet Bakanımız Sayın Zafer Çağlayan Eylül ayının ikinci yarısında Romanya’yı ziyaret edecekler. Daha sonra Ekim ayında tekrar bir görüşme planlıyoruz. Böylece Türkiye ile Romanya arasındaki ikili ekonomik ve siyasi ilişkiler çok sağlam bir zeminde seyretmeye devam edecek.

 

Bu ekonomik ilişkilerle paralel seyreden bölgesel konulara baktığımızda, Türkiye ile Romanya’nın birçok konuda ortak coğrafi alanlara ilgi duyduklarını tespit ettik. Birincisi tabii Karadeniz alanıdır. Türkiye ve Romanya Karadeniz’in en önemli iki ülkesi olarak Karadeniz’in geleceğinde birlikte rol oynamaya kararlıdırlar. Karadeniz’i güçlü ve dünyada gelişmiş ekonomik havzalardan biri haline getirmeye kararlıyız. Bunun için de Karadeniz ülkeleri arasındaki her türlü ekonomik ilişkiyi derinlemesine geliştirmek için çaba sarf ediyoruz. Bu çerçevede Karadeniz Ekonomik İşbirliği’ni daha aktif hale getirmek ve bu işbirliğinin güçlü ulaştırma projeleriyle desteklenmesi konusunu birlikte ele aldık. Gerek Karadeniz etrafında ki ring-otoyolunun tamamlanması ve devreye sokulması, gerek Karadeniz içinde deniz-otoyolu diyebileceğimiz deniz ulaşımının artırılması konusunda da Türkiye ile Romanya çok güçlü bir ortak birlik, beraberliğe sahiptir. Özellikle Köstence ile bizim Trabzon, Hopa gibi Doğu Karadeniz limanları arasındaki gidiş gelişin artmasının, sadece iki ülke arasındaki değil, Avrupa ile Asya, Balkanlarla Ortadoğu arasında da en önemli ticaret köprülerinden birisini oluşturacağına inanıyoruz. Bu çerçevede, BLACKSEAFOR, Black Sea Harmony gibi Karadeniz içindeki diğer ortak güvenlik projelerini de gözden geçirdik.

 

İkinci önemli ortak bölgemiz Balkanlardır. Türkiye ile Romanya, Balkanların istikrarı ve güvenlik alanının güçlendirmesi için birlikte çalışmışlardır. Bundan sonra da çalışmaya devam edecekler. Ben bildiğiniz gibi Romanya’dan sonra seri halde birçok Balkan ülkesini ziyaret etim. Sırbistan, Karabağ. Bosna-Hersek Dışişleri Bakanı buraya geldi. Yarın Kosova Dışişleri Bakanını ağırlayacağız. Hemen aynı gün Slovenya’ya gideceğim. Dolayısıyla Balkanlardaki görüşme trafiğimiz artıyor. Bunun da önemli bir sebebi, bu sene üstlendiğimiz Güneydoğu Avrupa Ülkeleri Dönem Başkanlığıdır.

 

Değerli dostumla Güneydoğu Avrupa Ülkeleri Platformu’nda Dönem Başkanlığı çerçevesinde neler yapabileceğimizi gözden geçirdik. Ekim ayı içerisinde gayrı-resmi bir Bakanlar toplantısı yapılmasını planlıyoruz ve Bakanlar düzeyinde bu konular ele alınacak. Balkanlarda işbirliğimiz bu çerçevede devam edecek.

 

Üçüncü önemli ortak alanımız,  AB ve NATO gibi üyesi olduğumuz ya da aday olduğumuz, müzakere yürüttüğümüz Batı ittifak sistemi içindeki ilişkilerimizdir. Biz Romanya’nın AB konusunda bize verdiği destek dolayısıyla müteşekkiriz. Bu çerçevede önümüzdeki aylarda AB-Türkiye ilişkilerinde yaşanacak gelişmeleri kendisiyle paylaştım. Türkiye’de AB yönünde yürütülen çalışmaları, Reform İzleme Gurubu toplantılarını, reform faaliyetlerini kendisine aktardım ve Türkiye’nin AB yönündeki kararlı yürüyüşünü bir kere daha teyit ettikten sonra, kendisinden bu kararlı yürüyüşe destek vermelerinin devamını rica ettim. O da büyük bir memnuniyetle buna destek vereceklerini bir kez daha teyit ettiler. Bu çerçevede Kıbrıs konusunu da kapsamlı bir şekilde ele aldık ve Kıbrıs konusunda karşılıklı bilgilendirmelerle, yürüyen müzakere sürecini desteklemeye karar verdik.

 

Diğer alanlarda, özellikle Balkanlar, Afganistan, Pakistan, Asya ile ilgili gelişmeler konusunda, Ortadoğu Barış Süreci, Irak gibi konularda da kapsamlı istişareler bulunduk. Bir de güzel haberle bu özetlememi noktalayayım. Türkiye ile Romanya arasındaki bu güzel ilişkileri daha da taçlandırabilmek için, Türk ve Romen halklarının karşılıklı gidiş gelişlerini kolaylaştırmak üzere ciddi vize kolaylıklarını düşünüyoruz. Türkiye olarak mümkün olduğu kadar çok Romanyalı dostumuzun Türkiye’yi ziyaretlerini temin etmek için ciddi vize kolaylıklar getirmeyi planlıyoruz. Romanya tarafı da bu konuda son derece pozitif bir davranış sergiliyorlar. İnşallah önümüzdeki dönemde Türk ve Roman halkları birbiriyle çok daha yakın olacaklar ve çok daha kolay seyahat edecekler. Bu konuda Türkiye olarak ciddi iyileştirmeler gerçekleştireceğiz ve daha fazla ilişki için de zeminimiz güçlenmiş olacak.

 

Ben tekrar değerli dostum Cristian Diaconescu’ya ziyaretleri dolayısıyla teşekkür ediyorum. Kendilerini vatanlarında hissetmelerini bir kez daha söylüyorum, hoş geldiniz. Buyurun.

 

KONUK BAKAN   : Çok teşekkür ediyorum. Ben de arkadaşım Sayın Ahmet Davutoğlu’na büyük bir samimiyetle ve yürekten teşekkür etmek istiyorum. Bu ziyaretle iki ülke arasındaki ilişkilerin ne kadar yüksek bir seviyede olduklarını teyid etmek istiyorum. Temaslarımız neticesinde mutabakata varmış olduğumuz hususları ben de tekrar teyit etmek istiyorum. Türkiye ile Romanya arasında bir stratejik işbirliği söz konusu olacaktır. Bunu da teyid ediyorum. Bu ortaklık süreci hemen başlayacak. Dışişleri Bakanlığı seviyesinde teknik temaslar, istişareler yapılacak.

 

Aynı zamanda ikili konuların yanı sıra bölgesel konular da var. Bu diyalogumuzdan ekonomi, güvenlik ve enerji konuları eksik olmayacak. Çünkü bu uzun süreli bir süreç olacak ve Karadeniz Havzası’nda, Güneydoğu Avrupa’da önemli iki ülke arasında yer alacak. Özellikle Türkiye’ye seyahat eden Romen vatandaşlarına göstermiş oldukları vize kolaylıkları için teşekkür ediyorum. Romanya da bazı kategorilerde Türk vatandaşlarının Romanya’ya seyahati konusunda bazı esneklikleri düşünecek. Bu neticede bizim sorumluluğumuz ve ülkelerimiz arasındaki ilişkilerinin bir doğal sonucu.

 

İnsanlar arası ilişkileri desteklememiz lazım. İşadamlarının seyahatlerini desteklememiz lazım. Türkiye Romanya’nın AB dışındaki en büyük ticari partneridir. Bunu göz önünde bulundurmamız lazım. Bu seviyeyi muhafaza etmek istiyoruz.  Türkiye ile ilişkilerimiz diğer ülkeler için de çok önemli. Çünkü herkesin istediği pratik bir özellik taşıyor.

 

Türkiye’nin AB adaylığına olan desteğimizi teyit ettik. Türkiye’nin adaylığını tanıtacağız ve destekleyeceğiz. Türkiye’nin bütün ikili ve bölgesel platformlarla ilişkileri bizi ilgilendiriyor. AB ve Doğu Ortaklığı için ortaya koyacağı bütün fikirler ve platformlar bizi ilgilendiriyor. Kimse Türkiye’nin önemini herhangi bir şekilde tartışmamaktadır. Türkiye hem Karadeniz havzasında hem de Kafkas bölgesinde önemli bir ülkedir.

 

Güneydoğu Avrupa Ülkeleri sürecindeki projeler ve platformlar çok önemli. Özellikle Güneydoğu Avrupa süreci gündemini ve Balkanlardaki gündemi destekliyoruz. Özellikle Karadeniz havzasında altyapı konuları ilgimizi çekiyor. Bu projeler için pozitif yaklaşımlar var. Bütün anlaşmalar hazır ve herkes işbirliği yapmaya hazır. Herkes somut projelere katılmayı bekliyor.

 

Bir şey daha belirtmeliyim. Doğal olarak konuşmalarımızın gündeminde yeralan Ortadoğu Barış Süreci, Afganistan, Pakistan, Irak’a ilişkin görüşlerimiz çok yakın. Birçok konuda aynı. Bu görüşmeler bizim bölgesel, Avrupa-Atlantik örgütlerde yapacağımız işbirliği ve bu konulardaki stratejik pozisyonlarımızı belirlememiz için önemlidir.

 

Tekrar Sayın arkadaşım Ahmet Davutoğlu’na bana bu fırsatı verdiği teşekkür ediyorum için.

 

SAYIN BAKANIMIZ   : Soruları alalım…. Türk-Romen ilişkileri gayet iyi seyrettiği için soru yok galiba. Ben ayrıca değerli dostuma beni hatırlayıp, iki antika kitap getirdiği için de teşekkür ediyorum. Benim bu konudaki merakımı bildikleri için…

 

Teşekkürler.