Avrupa Kafkasya Asya Ulaştırma Koridoru (TRACECA)

Uluslararası Örgüt Künyesi

Örgütün Amacı:

TRACECA Karadeniz, Kafkasya ve Orta Asya’da uluslararası ulaştırmayı geliştirmeyi ve siyasi-ekonomik ilerlemeyi hedefleyen hükümetlerarası bir programdır

Kuruluş Tarihi:

1993

Merkezi:

Bakü/Azerbaycan

Genel Sekreter:

Biriucov (Moldova)

Üye Ülkeler:

Avrupa Komisyonu, Azerbaycan, Bulgaristan, Ermenistan, Gürcistan, İran, Kazakistan, Kırgızistan, Litvanya (gözlemci), Moldova, Romanya, Tacikistan, Türkiye, Türkmenistan, Özbekistan, Ukrayna

Türkiye’nin Üyelik Durumu:

Üye

Örgütün Tarihi

TRACECA, Karadeniz, Kafkasya ve Orta Asya’da uluslararası ulaştırmayı geliştirmeyi ve siyasi-ekonomik ilerlemeyi hedefleyen hükümetlerarası bir programdır. Programın temeli1993 yılında Avrupa Komisyonu, Ermenistan, Azerbaycan, Gürcistan, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Türkmenistan ve Özbekistan hükümetlerinin katılımı ile Brüksel’de düzenlenen Konferansta atılmıştır.

1996 ve 1998 yılları arasında Ukrayna ve Moldova, 2000 yılında Bulgaristan, Romanya ve Türkiye, 1 Haziran 2009 tarihinde İran programa dahil olmuşlardır. 2009 yılında TRACECA’ya gözlemci statüsüyle katılan Litvanya da eklendiğinde bugün TRACECA programı 14 ülkeyi kapsamaktadır.

TRACECA bölgesel bir ulaştırma ağıdır ve ekonomik ilişkileri, ticareti ve ulaştırma bağlantılarını geliştirmeyi amaçlamaktadır.

TRACECA aynı zamanda 1998 yılında Bakü Zirvesinde imzalanan ve 12 ülkece onaylanmış olan Çoktaraflı Temel Anlaşma (MLA) uyarınca bir Hükümetlerarası Komisyondur.

TRACECA, IGC TRACECA (Hükümetlerarası Komisyon), IGC TRACECA Daimi Sekreterliği (PS IGC TRACECA), Ulusal Komisyonlar, IGC TRACECA Daimi Sekreterliği Daimi Temsilcileri (Ulusal Sekreterler) ve çalışma gruplarından oluşmaktadır.

IGC yürütme organı Bakü’de yer alan Daimi Sekreterlik (PS) olmakla birlikte “Ulusal Sekreterler” tarafından yürütülen Daimi Temsilcileri her üye ülkede bulunmaktadır.

2007 yılında Astana’da yapılan 6. IGC TRACECA Bakanlar Konferansında, Trans-Avrupa Ulaştırma Şebekelerinin (TEN-T) komşu ülkelere ve Orta Asya’ya genişletilmesi çerçevesinde, AB Komisyonu ve TRACECA arasındaki diyaloğun ve işbirliğinin geliştirilmesine (TRACECA Reformu) karar verilmiş; IGC TRACECA 7. Bakanlar Konferansında, Genel Sekreter’den altı ay içerisinde sunmak üzere bir çalışma yapması istenmiştir.

13 Ekim 2010 tarihinde Brüksel’de yapılan IGC TRACECA 8. Bakanlar Toplantısında, başka belgelerin yanı sıra, IGC TRACECA Daimi Sekretaryasının üye ülkeler ile birlikte hazırladığı “Reform” ve “TRACECA Koridorunun Rekabet Edebilirliğinin Arttırılması” konulu dokümanlar ve PS IGC TRACECA’nın Tüzüğü kabul edilmiştir. Toplantıda Genel Sekreterlik seçimleri yapılmış ve Moldova tarafından aday gösterilen Moldova TRACECA Ulusal Sekreteri Eduard Biriucov Genel Sekreter olarak seçilmiştir.

Türkiye’nin Örgüt’le İlişkileri

Ticaretin kesiştiği nokta olarak Asya ve Avrupa arasında yer alan ve üç tarafı denizlerle çevrili Türkiye için ulaştırma sektörü ekonomide önemli bir yere sahiptir.

Türk karayolu ağı toplam 64.823 km'dir. 23 Kasım 2010 tarihi itibariyle ana hatlar 19.327 km. olup, bu toplamın 2.197 km.’si otoyol, 17.130 km.’si bölünmüş yoldur.

Türkiye’nin 2015 hedefi 2.765 km. otoyol ve 23.061 km. bölünmüş yol olmakla toplam 25.826 km.’dir. 2023 yılında ana hatların toplam uzunluğunun 32.000 km.’ye çıkarılması hedeflenmektedir.

2010 yılı verileri itibariyle, Türkiye’de demiryollarının toplam uzunluğu 11.405 km’dir. 1.630 km. anahat demiryolu inşası sürmektedir.

2010 yılında demiryollarımızdan, 5 milyon 431 bin yolcu ve 10 milyon 897 bin ton yük taşınması beklenmektedir.

Türkiye'nin limanları ile bölgede stratejik bir öneme sahiptir. Ulaştırma Bakanlığı verilerine göre, 2010 yılında 47 milyon 950 bin ton liman elleçlemesi (yükleme-boşaltma) yapılması öngörülmektedir.

Konteynır ulaştırma servisleri TCDD limanlarında ve Marmara bölgesinde bulunan İzmit Körfezinde ve Ambarlı'da bulunmaktadır.

Denizyolu konteynır taşımacılığında Türkiye, Akdeniz ülkeleri içinde İtalya, İspanya ve Fransa'dan sonra 4. sırada yer almaktadır. Konteynır taşımacılığı 2010 Ekim ayında 4.783.000 TEU olmuştur. Ulaştırma Bakanlığı tahminlerine göre bu rakamın 2010 yılı sonunda 6.230.000 TEU olması öngörülmüştür.

Türkiye, yukarıda belirtilen ulaşım altyapısıyla TRACECA’nın en aktif üyelerindendir.

Türkiye ulaşım potansiyelini Avrasya ulaşım ağının hizmetine sunmak amacıyla çalışmalar yürütmekte, uluslararası trafik ve sınır geçişlerinde yaşanan tıkanıklarının giderilmesine öncelik vererek bu amaçla Marmaray, BTK demiryolu, hızlı tren projeleri, çift yol yapımı, Karadeniz Sahil Yolu, İstanbul’a ikinci tüp geçit ve ülke sathında 12 lojistik merkezi kurulması gibi birçok projeyi uygulamaya koymaktadır.