Moğolistan'ın Siyasi Görünümü

Moğolistan, 1,56 milyon km2‘lik yüzölçümü ve 3,5 milyonu aşan nüfusuyla, Doğu Asya’da, iki büyük komşusu RF ve ÇHC arasında yer almaktadır.

9 Haziran 2021’de gerçekleştirilen Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Moğolistan Halk Partisi’nin (MPP) adayı olan eski Başbakan ve Parti Başkanı Ukhnaa Khurelsukh, oyların %67,69’unu alarak Cumhurbaşkanı seçilmiştir.

Moğolistan Meclisi’nde (Büyük Hural) milletvekili sayısını 76’dan 126’ya çıkaran Anayasa değişikliği Haziran 2023’te kabul edilmiştir. Sözkonusu milletvekillerinden 78’i ilgili seçim çevrelerinden çoğunluk esasına göre, kalan 48 milletvekili ise partilerin aday gösterecekleri blok listelerden, ülke çapında alınan oyun nispi dağılımına göre seçilmektedir.

Son Parlamento Seçimleri, 28 Haziran 2024 tarihinde düzenlenmiştir. İktidardaki MPP, Parlamento'nun %54'üne tekabül edecek şekilde 68 sandalye kazanarak yine tek başına hükümeti kurabilecek çoğunluğu elde etmiştir. Demokratik Parti (DP) ise 42 (126 sandalyeden) milletvekili (Parlamento'nun yüzde 33,3'ü) çıkarmıştır. MPP ve DP dışında, Milli Emek Partisi (HUN), 8 koltuk kazanmış; Sivil İrade Yeşiller Partisi ile Ulusal Koalisyon da 4’er milletvekili çıkarmışlardır.

Bu tablo çerçevesinde, Başbakan L. Oyun-Erdene tarafından, DP ve HUN’un da katılımıyla 10 Temmuz 2024 tarihinde geniş bir Koalisyon Hükümeti kurulmuştur.

Moğolistan Başbakanı Oyun-Erdene için Meclis Genel Kurulu'nda 2 Haziran 2025 tarihinde güven oylaması görüşmeleri yapılmış, Başbakan güvenoyu alamamıştır.

İktidardaki MPP’nin Başbakanlık için aday gösterdiği Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanı Zandanshatar Gombojav, Meclis'in 13 Haziran 2025 tarihinde gerçekleşen oturumunda, hazır bulunan 117 üyeden 108'inin oyunu alarak Başbakanlığa seçilmiştir. İç siyasetteki gelişmelerin ardından Zandanshatar, 27 Mart 2026 tarihinde Meclis’e istifa dilekçesini sunarak görevinden ayrılmıştır.

MPP Kongesi 29 Mart tarihinde toplanmış ve MPP Lideri ve Meclis Başkanı Nyam-Osor Uchral’ı Başbakanlığa aday göstermiştir. Nyam-Osor Uchral'ın Başbakanlığa atanması önerisinin Cumhurbaşkanı Ukhnaa Khurelsukh tarafından 30 Mart tarihinde Moğolistan Meclisi'ne sunulduğu, Uchral'ın oturuma katılan 107 milletvekilinin 88'inin desteğiyle Başbakanlık görevine atandığı açıklanmıştır.

Moğolistan Meclisi tarafından, 3 Nisan 2026 tarihinde yapılan Genel Kurul oturumunda (Bakanlar Kurulu Genel Sekreterliği ve Savunma Bakanlığı görevlerinde de bulunmuştu) Sandag Byambatsogt, Meclis Başkanı seçilmiştir.

Başbakan Nyam-Osor Uchral’ın, “MPP-HUN (Milli Emek Partisi)-Ulusal Koalisyon” partilerinden oluşan Koalisyon Hükümeti 4 Nisan 2026 tarihinde Meclis’te gerçekleştirilen yemin töreniyle görevine başlamıştır.