SURİYE DIŞİŞLERİ BAKANI ESAD HASAN ŞEYBANİ- [SİMULTANE TERCÜME] https://www.youtube.com/live/-AaJ0igebq0?si=gMz-zyZGpJs7lCGD
DIŞİŞLERİ BAKANI HAKAN FİDAN- Değerli basın mensupları, değerli kardeşime bu güzel sözleri için çok teşekkür ediyorum. Aynı zamanda, sözlerimin başında Suriye Cumhurbaşkanı Sayın Ahmed Şara’ya da bu ev sahipliği için teşekkür ediyorum.
Değerli basın mensupları; Suriye özgürleştikten sonra, buraya ziyarette bulunan ilk Dışişleri Bakanı bendim, tam bugün bir sene önce ziyarette bulunmuştum. Özgürleşmenin birinci yılından sonra da yine gelmenin gururunu yaşıyorum. Bugün biz tabii başka bir formatta geldik; 3+3 formatı dediğimiz, Milli Savunma Bakanımız ve İstihbarat Başkanımız da beraberimizdeydi. Sayın Yaşar Güler ve Sayın İbrahim Kalın ile bugün beraber heyetteydik. Sayın Ahmed Şara ve Sayın Esad Şeybani olmak üzere birçok arkadaşla çok verimli görüşmelerde bulunduk, önemli konuları tartıştık. Bölgesel konular, ikili konular, Suriye'ye ait konular bunların hepsini teker teker stratejik iş birliğimize yakışır şekilde, detaylı bir şekilde ele aldık.
Türkiye olarak bizim Suriye'nin istikrarına verdiğimiz önemi biliyorsunuz. Bunun için elimizden gelen bütün yardımı, iş birliğini göstermeye her zaman hazırız. Cumhurbaşkanımız bu konuda özellikle çok hassas. Tartıştığımız konular arasında, özellikle bölgede şu anda Suriye ile İsrail arasında yürütülen müzakerelerin biz Türkiye olarak bir sonuca ulaşmasını bekliyoruz. Bu bölgenin istikrarı için, Suriye'nin istikrarı için fevkalade önemli. İsrail'in bölgede yayılmacı politikalar izlemek yerine, bölge ülkeleriyle karşılıklı rızaya dayanan bir anlaşma ve anlayış birliğinin de içinde olması, bölgenin istikrarına da küresel güvenliğe de katkı yapacak bir husus.
Diğer taraftan, Şam'daki arkadaşlarımızın özellikle “SDG” ile yürüttükleri müzakerelerin gidişatıyla ilgili de görüş alışverişinde bulunduk. Tabii biz burada yine aynı perspektifi savunuyoruz; “SDG”nin Suriye yönetimine entegre olması, bunu diyalog yoluyla, uzlaşma yoluyla herkesin lehine olacak şekilde yapması ve Suriye'nin tarihinde hiç olmadığı kadar istikrar, bütünlük ve refaha kavuşmasının önünde engel olmaktan çıkması önemli. Bu konudaki konuları görüştük.
Değerli arkadaşlar, diğer taraftan DEAŞ’la mücadele önemli. Bu konuda neler yapılıyor, hep beraber neler yapabiliriz… Biliyorsunuz Suriye, DEAŞ’la Mücadele Uluslararası Koalisyonu’nun artık bir üyesi ve bu konuda çok ciddi bir çaba ortaya koyuyorlar. Bu çabaların daha da ilerletilmesi, Türkiye olarak hem koalisyonla beraber hem ikili hem bölgesel diğer ortaklarımızla biz neler yapabiliriz, bunların hepsini konuştuk.
Diğer taraftan ikili ilişkilerde tabii ki ele almamız gereken başta ticaret, mülteci kardeşlerimizin onurlu ve gönüllü bir şekilde geri dönüşü, lojistik, enerji… bu konuları da detayıyla ele alma imkânımız oldu. Suriye’de geçtiğimiz bir yıl içerisinde hem biz hem bütün dünya gördü ki Suriye Yönetimi, Sayın Ahmed el Şara yönetiminde, liderliğinde gerçekten istikrarı sağlayan, bütünlüğü de mümkün oldukça güçlendirmeye çalışan bir yönetim ortaya koydu. Biz bu istikrardan hem güvenlik açısından memnunuz, teröre zemin vermediği için, hem de ticari ortamı geliştirmeye katkı yaptığı için fevkalade memnunuz, bunun devam etmesi gerekiyor. Bu çerçevede Türkiye-Suriye arasındaki sınır ticareti, bağlantısallık, çünkü artık Suriye üzerinden de diğer ülkelere Türkiye'den ulaşım mümkün, tersi de mümkün, Suriye üzerinden Arap dünyasına Türkiye'ye ulaşım ve oradan Avrupa'ya ulaşım artık mümkün hale geldi. Bunu daha da işlevselleştirmek önemli. Türkiye'deki bazı sektörlerin Suriye'de daha sistemli ve yaygın iş yapması için, başta tekstil olmak üzere neler yapılabilir, onları konuştuk, enerji konusundaki iş birliğimizi konuştuk. Buralarda özellikle bölgesel, ekonomik ve ticari iş birliği açısından büyük fırsatlar olduğunun altını bir kez daha çizdik.
Ben tekrar değerli kardeşime ev sahipliği için çok teşekkür ediyorum. İlginiz için de ayrıca teşekkür ederim.
SORU- https://www.youtube.com/live/-AaJ0igebq0?si=pks_Kqjv85dJvrto&t=422
SURİYE DIŞİŞLERİ BAKANI ESAD HASAN ŞEYBANİ- [SİMULTANE TERCÜME] https://www.youtube.com/live/-AaJ0igebq0?si=D-MxHPdCgGot8Zxk&t=463
SORU- Sorum Sayın Bakan Hakan Fidan’a. Bir sene önce Şam'daydınız, bugün bir yılda dördüncü ziyaretinizi yapıyorsunuz. Suriye sizce ne yönde ilerliyor, görüşmede neler ele alındı? “SDG” konusu, Suriye'nin yeniden yapılandırılması ve diğer meseleler hakkında bilgi verebilir misiniz?
DIŞİŞLERİ BAKANI HAKAN FİDAN- Değerli arkadaşlar, açılış ifademde de söyledim, çok geniş kapsamlı bir görüşme oldu. Başta ikili ilişkiler olmak üzere bölgesel güvenlik ve Suriye'nin istikrarına yönelik tehditleri konuştuk. Suriye'nin istikrarı demek, Türkiye'nin istikrarı demek; bu bizim için fevkalade önemli. “SDG” ile ilgili konuyu tabii ki masaya yatırdık; maalesef, değerli meslektaşımın da ifade ettiği gibi, orada kendi izlenimleri çok fazla ilerleme kaydetmeye niyeti olmadıklarını görüyoruz. Burada tabii bunun sebepleri üzerinde de konuştuk, orada “SDG”nin belli faaliyetlerini İsrail ile koordinasyon içerisinde götürüyor olması gerçeği, aslında Şam'la yürütülen görüşmelerde de şu anda büyük bir engel teşkil etmekte.
Diğer taraftan, son bir yılda gerçekten çok büyük ilerleme kaydedildi. Bunun için emeği geçen bütün kardeşlerimize ayrıca teşekkür etmek gerekiyor. İstikrar konusunda, güvenlik konusunda büyük bir ilerleme var, Sezar Yasası’nın da kalkmasıyla artık yatırımların buraya gelecek olması da büyük bir avantaj diye düşünüyoruz. Bu konuda tabii Amerikan Yönetimi’ne, başta Sayın Trump olmak üzere, ayrıca teşekkürlerimizi iletmek gerekiyor; Sezar Yasası’nın kaldırılması, bölge istikrarına yapılacak büyük bir katkı. Ben Suriye'deki kardeşlerimizin de bu fırsatı en iyi şekilde değerlendireceklerini düşünüyorum.
SORU- [SİMULTANE TERCÜME] https://www.youtube.com/live/-AaJ0igebq0?si=CHiaoY0Wi5hFEv-J&t=671
SURİYE DIŞİŞLERİ BAKANI ESAD HASAN ŞEYBANİ- [SİMULTANE TERCÜME] https://www.youtube.com/live/-AaJ0igebq0?si=awH4AHcmR2I5WFTk&t=707
SORU- Sayın Bakan’a Gazze'deki son durum hakkında sormak istiyorum. Miami toplantısının Şarm El-Şeyh’ten sonra en önemli toplantı olduğunu söylemiştiniz. İkinci aşamaya geçişin bir yol haritası ortaya çıktı mı?
İkinci sorum, Gazze Barış Kurulu'nun yapısı ve görev alacak kimselere dair netleşen hususlar ya da isimler var mı? Son sorum Sayın Bakanım, Türkiye bu kurulda görev alacak mı?
DIŞİŞLERİ BAKANI HAKAN FİDAN- Değerli arkadaşlar; ifade ettiğiniz gibi, hafta sonu Miami'de Gazze konulu toplantıya katıldık. Burada arabuluculuk rolünü, sorumluluğunu üstlenmiş dört ana devlet olarak bir araya geldik, Amerika, Türkiye, Mısır ve Katar olarak. Şarm El-Şeyh’ten bugüne kadar süreç nasıl gelişti, ne türden engellerle karşılaştık, karşılaştığımız krizlere ne türden çözümler getirebildik, getiremedik… bunları bir masaya yatırdık. Ve ikinci aşamaya geçişte neler olacak, neler bekleniyor, hassasiyetler neler, onları detaylıca görüştük. Burada özellikle Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararında yer alan, ki bu kararda yer alan birçok husus aslında barış planında da yer alan hususlardı, başta barış kurulu olmak üzere organların kendileri barış planında yer alan organlar… Bunlarla ilgili detaylı görüşmelerimiz oldu. Amerikan tarafı bu konuda yaptığı, özellikle Gazze'nin yeniden imarı konusundaki ön proje çalışmalarını sundular, onları dinledik. İlk reaksiyonlarımızı, fikirlerimizi verme imkânımız oldu. Daha sonra bu kurulların nasıl hayata geçirileceğine ilişkin fikir teatisinde bulunduk. Bizim beklentimiz, önümüzdeki ayı yeni yılın ilk haftalarından itibaren belki Sayın Trump'ın deklarasyonuyla ikinci aşamanın hemen başlaması. Tabii ki yönetimin Filistinlerden müteşekkil bir yapıya devredilmesi, şu anda birinci öncelikli bir konu.
* Interpress deşifresidir.