Irak'a Seyahat Edecek Türk Vatandaşlarının Dikkatine

Karşılıklı uygulama uyarınca, yalnızca umuma mahsus pasaport hamili Türk vatandaşları, üçüncü bir ülkeye uğramaksızın havayoluyla doğrudan Bağdat, Basra, Musul, Erbil, ve Süleymaniye’ye seyahatlerinde havaalanına varışlarında 10 gün kalış süreli giriş vizesi uygulamasından yararlanabilmektedir. Türk vatandaşlarının, Irak’ın vize rejimi konusunda aşağıdaki bilgilerin dikkate almaları gerekmektedir.

1. Karayoluyla Irak’a seyahatlerden önce Irak’ın ülkemizdeki temsilcililiklerinden (Ankara Büyükelçiliği, İstanbul Başkonsolosluğu) vize alınması pasaport türünden bağımsız olarak zorunludur.

2. Türk vatandaşları seyahatlerinden önce vize almadan Habur-İbrahim Halil sınır kapısına gelmeleri halinde Irak Kürt Bölgesel Yönetimi makamları, giriş vizesi ita edebilmektedir. Ancak bu vize, yalnızca Dohuk, Erbil ve Süleymaniye vilayetlerinde geçerli kabul edilmektedir. İbrahim Halil (Zaho) kara sınır kapısında verilen bu vizeyle Irak’ın Kürt Bölgesi haricindeki herhangi bir yerine gidildiğinde, Irak makamları, Türkiye dahil tüm yabancı ülke vatandaşlarını Irak’a yasa dışı yollardan giriş yapmış kabul ederek tutuklayabilmektedir. Bu gibi durumlar yaşanmaması için birinci maddede belirtilen hususa hassasiyetle uyulması gereklidir.

3. Havaalanında vize itası kolaylığından yararlanırken, hamili olunan pasaport türü önem taşımaktadır. Umuma mahsus pasaport hamili Türk vatandaşları, ülkemizden kalkan uçaklarla Bağdat, Basra, Erbil, Süleymaniye ve Musul havalimanlarına varışlarında 10 gün kalış süreli giriş vizelerini alabilmektedir. Havaalanında vize uygulaması, hususi pasaport, hizmet pasaportu ve diplomatik pasaport hamili Türk vatandaşlarını kapsamamaktadır. Bu tür pasaport hamili Türk vatandaşları, seyahatlerinden önce Irak’ın Türkiye’deki temsilciliklerinden vize almadıkları takdirde, Irak’a varışlarında havaalanı sınır kapılarından geri çevrilmektedir.

4. Irak’a Türkiye dışında bir ülkeden seyahat eden Türk vatandaşları, havaalanında giriş vizesi uygulamasından yararlanamamaktadır. Bu nedenle, başka bir ülkeden Irak’a seyahatlerden önce Irak temsilciliklerinden vize alınması zorunludur. Örneğin, Irak’ın herhangi bir havalimanına Dubai üzerinden uçuş planlaması yapan Türk vatandaşlarının, Irak Büyükelçiliği ya da Başkonsolosluğu’ndan vize almaları gerekmektedir.

5. Türk vatandaşlarının havaalanlarına varışta ya da seyahat öncesinde Irak’ın temsilciliklerinden aldığı vize, Irak’ta yalnızca 10 gün kalabilmelerini mümkün kılmaktadır. Irak’ta kalış süresi 10 günden fazla olacak vatandaşlarımızın bulundukları ilin valiliklerine bağlı ikamet bürolarına başvurarak oturma izni almaları gereklidir. İkamet izni almadığı halde 10 günden uzun süre Irak’ta kalan vatandaşlarımızın tutuklandığı hallerle yaygın olarak karşılaşılmaktadır.

6. Yabancıların Irak’ta kalış kurallarını düzenleyen Irak İkamet Kanunu’na göre, ikamet izni alarak 10 günden uzun süre Irak’ta kalındığı takdirde, Irak’tan ayrılışlarından önce, ikamet izni için başvuruda bulunulan ikamet bürosuna giderek çıkış vizesi alınması gereklidir. Irak makamları, bu işlem yapılmadığı takdirde, yabancı ülke vatandaşlarının Irak’tan ayrılmalarına izin vermemektedir. Bu hususla birlikte 5. maddede belirtilen yasa hükmü gereği, Irak’ta çalışmak üzere getirilen vatandaşlarımızın şahsen ya da kendilerini Irak’a getiren aracı firma temsilcileri kanalıyla, Irak’a gelişlerinde ikamet izinlerinin, Irak’tan ayrılışlarında çıkış izninin alınmasını sağlamaları gerekmektedir.

7. Irak yasaları, ülke dışına seyahat eden yolcuların beraberinde götürebileceği nakit para miktarına sınırlama getirmektedir. Söz konusu yasalara göre, 10 bin ABD Doları’nın üzerindeki miktarın yolcu beraberinde ülke dışına çıkarılması suç teşkil etmektedir. Bu yöndeki teşebbüsler Bağdat Uluslararası Havalimanı’nda güvenlik taramasında tespit edilmekte, sonuç olarak gözaltına alınan kişiler kefaletle serbest bırakılsa dahi, götürülmek istenen paraya el konulmakta, paranın geri alınmasında zorluklar ve uzun gecikmeler yaşanabilmektedir. Bu nedenle vatandaşlarımızın Irak’ta ticari mal ya da iş karşılığı elde ettikleri nakit kazançları her ne kadar yasal yollardan edinilmiş olursa olsun, beraberinde Irak dışına çıkarmaya kalkışmamaları gereklidir.

8. Geçtiğimiz dönemde, Irak’ta çalışan vatandaşlarımızın kaçırılma ve rehin alınma gibi istenmeyen durumlarla karşılaştığı görülmüştür. Geçmişe oranla daha azalmış olsa da, Irak’ta halen değişik terör veya suç örgütleri yabancı ülke vatandaşlarını kaçırarak fidye talep etmektedir. Vatandaşlarımızın bu gibi olaylar yaşamamaları için iş ortaklarını dikkatli seçmeleri, tanımadığı insanlara kolayca güvenmemeleri ve Irak’ta kalışlarında güvenli, merkezî yerleri seçmeleri tavsiye olunur